Şehri kaplayan sis bulutu, artçı depremin etkisi ile birlikte, evlerinde yeni yıllarına giren Elazığlılara, 2020 yılında kaybettiklerinin buruk acısı ve hüznü ile güneşli günleri mi müjdeliyordu? Acaba bu görünen, görmediklerinizin kısa filmi dercesine, korku filmlerini aratmayan cinsinden bir şeyler mi fısıldıyordu bilmem! Zannetmiyorum! Bu kadar kötü olasılıklar, korku filmlerinde bile yoktur sanırım. Kader de varsa da, yapacak bir şey yoktur. Sis bir doğa olayıdır, ancak, sis üzerine yazılan şiirler ve romanlar çoğunlukla kasvet ve üzüntüyle birlikte işlenmiştir.  Bu eserlerin bazılarından kısaca bahsedelim.

İspanyol yazar; Miguel de Unamuno’ tarafından yazılan Sis’ romanında; aile, aşk, hayaller ve onların bir anda yıkılması, aldanma, yaşlanmayla birlikte artan yalnızlık hissi, bu hissin dönüştüğü çaresizlik, var olmaya çalışmak için harcanan çaba anlatılmaktadır (Anonymous 2020 a). Yine Ahmet Ümit tarafından kaleme alınan polisiye roman Sis ve Gece, yine bir suç romanı olarak gizemli yönüyle, sis ismine yakışır anlatım tarzı ile okuyuşuna kavuşmuştur.

Tevfik Fikret ise ünlü Sis şiirinde;

Sarmış ufuklarını senin gene inatçı bir duman,
beyaz bir karanlık ki, gittikçe artan
ağırlığının altında her şey silinmiş gibi,
bütün tablolar tozlu bir yoğunlukla örtülü;
tozlu ve heybetli bir yoğunluk ki, bakanlar
onun derinliğine iyice sokulamaz, korkar! demiştir sisi tanımlarken.

Yine sis üzerine; Amerikalı şair; Carl Sandburg tarafından yazılan şiir; “sisin tuhaf hareketini bir kedininkiyle karşılaştırır”.

FOG

The fog comes

on little cat feet.

It sits looking

over harbor and city

on silent haunches and then moves on.

SİS

Sis bastırır

Küçük kedi ayaklarıyla

Oturup bakar

Şehir ve liman boyunca

Usul Usul kalçasının üstünde

Ve devam eder yoluna.

Yahya Kemal;

“Bir devri lânetiyle boğan şairin Sis’i.
Vicdan ve rûh elemlerinin en zehirlisi”. Şeklinde;

Atilla İlhan;

“eğer sisler bulvarı olmasa
eğer bu şehirde bu bulvar olmasa
sabah ezanında yağmur yağmasa
şüphesiz bir delilik yapardım”.

Turgut Uyar;

“Bir gün sabah vakti kapıyı çalsam,
Uykudan uyandırsam seni:
Ki, sisler daha kalkmamıştır Haliç’ten.
Vapur düdükleri ötmektedir.
Etraf alacakaranlık,
Köprü açıktır henüz.
Bir gün sabah sabah kapıyı çalsam”…

Metin Altıok;

Sisi gümüş bir rüzgârla tepelerden eğirdim,
Dokudum yalnızlığın bu serin kumaşını”

Orhan Veli;

“öyle bir yerde olmalıyım,
öyle bir yerde olmalıyım ki,
ne karpuz kabuğu gibi,
ne ışık, ne sis, ne buğu gibi…
insan gibi.”

Melih Cevdet Anday;

Düzelmeden memleketin hali
Düzelmeden dünyanın hali
Gözüne uyku giremez ki…
Uyumayacaksın
Bir sis çanı gibi gecenin içinde
Ta gün ışıyıncaya kadar
Vakur metin sade
Çalacaksın.

Murathan Mungan;

Ağır yol, uzak yapılar
Yaklaşmak için yaklaşık tanımlar
Onlarla çıktık yola yollarda kaldık.
Sis bastı her yanı tutukluk çeken silahlar gibi
sözcükler, fısıltılar, mırıldanışlar
eksilerek vardık bir yapıya.

şeklinde şiirlerinde sis’i farklı şekillerde yorumlamış ve çeşitli benzetmelerde kullanmıştır.

Bir sis şiiri de, benden gelsin o zaman:

BİR SİS ÇÖKER

Bir sis çöker…

Görünmez ile görünen arasındaki ince çizgiye çekilen bir set,

Bilinen ve bilinmeyen kader yolculuklarına vurulan kelepçeler gibi.

Karanlıktan, aydınlığa uzanan bir müjde yontusu.

Grimsi, beyaza çalan bir toz bulutu.

Üflemekle geçmeyen cinsinden.

 

Bir sis çöker..

Aniden gelen ve sarsan, depremin artçı şokları gibi.

Sıcaktan, soğuğa geçemeyen, titrek ve birbirine çarpan dişler gibi.

Limon ekşisi gibi burkucu.

Diş gıcırtısı gibi, takma ve yapma olandan

Ve aniden; kamaşırcasına çekilen anlamsız iç çekişleri gibi.

 

 

Bir sis çöker.

Işığa hasret, kader mahkumları gibi çaresiz.

Bir tutam nefese hasret akciğerler gibi.

Saydam ve buzlu cinsinden.

Rüya boşluğuna salınık, bedensiz ruhlar gibi.

Kötü bir rüyadan uyanırcasına ani.

Hafakanlara meydan okurcasına, eylemli.

Ama sade.

Güneşi gören hamam böcekleri gibi.

Kaçışan cinsiden

Korkak!

Sislerin dağıldığı bir yıl olsun.

Sağlıcakla kalın.

Prof.Dr.İNANÇ ÖZGEN

Fırat Üniversitesi

Biyomühendislik Fakültesi Öğretim Üyesi

Literatür

Anonymous, 2020 a. Hayatı sorgulatan bir roman: Sis. Didem Görkay. https://www.edebiyathaber.net/hayati-sorgulatan-bir-roman-sis-didem-gorkay. Alıntılanma tarihi: 01.01.2021

Yazarın Tüm Yazılarını Görmek İçin TIKLAYINIZ